Tytuł: Supernatural Horror in Literature

Data powstania: koniec grudnia 1925 – lato 1927

Data i miejsce pierwszej publikacji: „Recluse”, nr 1 (1927); wersja uzupełniona (ale tylko 7 i pół rozdziału) – „Fantasy Fan” (październik 1933-luty 1935); wersja uzupełniona (pełna) – 1939, The Out­si­der and Others

Angielskie i amerykańskie wydania książkowe:

Polskie wydania:

Jako Nadnaturalny horror w literaturze:

  • Nadnaturalny horror w literaturze – 2000 (wznowienie w 2008) [przeł. Andrzej Ledwożyw (we wznowieniu przekład poprawili Robert P. Lipski i Łukasz M. Pogoda)]

Jako Nadprzyrodzona groza w literaturze:

Uwagi:

Najbardziej znany, wręcz kultowy esej Lovecrafta, opisujący genezę literackiej grozy oraz jej historię do lat 20. XX wieku (wersja uzupełniona, drukowana do dziś, obejmuje też lata 30.). Wiele błyskotliwych stwierdzeń, ciekawych analiz oraz nazwisk, które ta praca uratowała od zapomnienia. Wstęp do eseju to swego rodzaju manifest każdego pisarza grozy, z nieśmiertelnym cytatem: „najstarszym i najsilniejszym uczuciem człowieka jest strach, zaś najstarszą i najsilniejszą jego odmianą – strach przed nieznanym”. Ta przekrojowa praca stanowi kopalnię wiedzy dla badaczy literatury grozy, a także wielki wkład w studia nad tematem.

Lovecraft napisał go na zlecenie przyjaciela, W. Paula Cooka (tego samego, który nakłonił HPL-a do powrotu do pisania opowiadań). Cook obmyślił sobie, że w swoim czasopiśmie „Recluse” wydrukuje artykuł na temat „elementów grozy i niesamowitości w literaturze” (H. P. Lovecraft: Biografia, s. 644). Lovecraft bardzo ochoczo zabrał się do pracy i mocno się przyłożył – w sumie czytanie, badania i pisanie zajęły mu ponad półtora roku. Do wersji z 1927 roku dodał w latach 30. kilka akapitów na temat pisarzy poznanych w późniejszym czasie (m.in. W. H. Hodgsona czy G. Meyrinka). W ostatecznym kształcie dzieło ukazało się dopiero po śmierci autora.

Istnieje wersja streszczająca esej.

Pierwsze polskie wydania eseju były nieścisłe już poczynając od tytułu. Dopiero wersja Macieja Płazy z 2016 roku jest pierwszym godnym i wiernym przekładem.